آمره : كيخسره ملك آن را از براى خاصهء خود بنا كرده است ، و آتشكذهء او بوده است . رستاق انار : آن را نام نهاده‌اند به انار بن سيّاران بن سهرهء بن فراسياب تركى . خورهد « 1 » : اين ديه را - با ميل آن - اسكندر بنا نهاده است ، و بذين ديه چهار ستون است از سنگ مدوّر ، متساويه ، كه در آن هيچ نتوّى « 2 » و فرجهء و نقصانى و زيادتى نيست ، كوئيا آن ستون‌ها تراشيده‌اند و يك سنكست « 3 » . و كويند كه : بر سر اين ستونها قبّهء بوده است از سنك ، و اليوم بيفتاده است . و بذين ديه حوضهآئى طولانى بوده‌اند از سنك مثل جوئها ، و آجر و سنكهاى آن جنان درهم برده‌اند « 4 » كه كوئيا مجموع يكپاره است . و اهل آن ديه كوسفندان خود را برابر آن دوشيده‌اند ، و درين حوضها روان كردانيده‌اند تا بديه آمده است ، و اهل هر جوئى شير كوسفندان خود ؛ بقسطى كه ميان ايشان جارى و معلوم بوده است ، فرا كرفته‌اند و برداشته . و بذين ديه جشمهء است در بيخ درختى ، و چنين كويند كه اين چشمه همه اوقات خشك باشد ، و جون آدمى بنزديك اين چشمه رسد ، و سخن كويد ، بقدرة خذاى عزّ و جلّ آن جشمه شكافته شود ، و آبى سرد ، خوش طعم ، صافى از آنجا بيرون آيد ، و جون بياشامد و خاموش شود ، ديكر باره باز ايستد ! و بسيارى از مردم اينچنين ديده‌اند ، و بذين خبر داده و روايت كرده‌اند كه : بذين ديه چشمهء است كه آن را حمّه كويند ، از پشتهآىء بلند آن ، و در قديم الدّهر عوض دهقان آن را كنده است ، و آب آن بيرون آورده . و آب آن

--> ( 1 ) . از روستاهاى رستاق انار ، واقع در دشت ميان قم - ساوه . ( 2 ) . نتوء : فرورفتگى . فرجه : سوراخ . ( 3 ) . يعنى از يك قطعه سنگ يكپارچه تراشيده شده است . ( 4 ) . در چاپى : بوده‌اند .